Thừa cân – Tiềm ẩn nguy cơ thoái hoá khớp gối

Tính đến nay, tỷ lệ người béo phì, thừa cân đang tăng nhanh chóng mặt ở khu vực Đông Nam Á, trong đó dẫn đầu về tốc độ là Việt Nam. Béo phì và thừa cân đều gây nhiều hệ luỵ cho sức khỏe nói chung. Trong đó bệnh thoái hóa khớp gối có mối quan hệ mật thiết với thừa cân, béo phì. Hãy cùng tìm hiểu để kiểm soát nguy cơ thoái hóa khớp gối bạn nhé!

Thừa cân - Tiềm ẩn nguy cơ thoái hoá khớp gối

Tổng quan về tình trạng thừa cân/béo phì

Thừa cân và béo phì không hoàn toàn giống nhau. Trên thực tế, chúng là những cột mốc khác nhau trên cùng một thang điểm từ suy dinh dưỡng đến béo phì. Việc bạn nằm ở đâu trên thang điểm này sẽ được xác định bởi chỉ số BMI (Body mass index – Chỉ số khối cơ thể).

BMI là thước đo tính bằng trọng lượng (kg) chia cho bình phương chiều cao (cm hoặc m). BMI có thể tính theo công thức trên hoặc chiếu theo bảng tiêu chuẩn. Chỉ số này sẽ giúp xác định một người bị béo phì hay bị suy dinh dưỡng căn cứ trên số liệu về hình dáng, chiều cao và cân nặng cơ thể.

Các chuyên gia y tế thường sử dụng BMI để phát hiện bạn có nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến béo phì hay không. Nói chung, chỉ số BMI từ 18.5 đến 24,9 ở người lớn được coi là lý tưởng. Chỉ số BMI trên 25 được coi là thừa cân. Một người được coi là béo phì nếu BMI lớn hơn 30 và được coi là mắc bệnh béo phì nặng nếu BMI từ 35 trở lên.

Nhìn chung, sau 50 tuổi, cân nặng của đàn ông có xu hướng giữ nguyên và thường giảm nhẹ ở độ tuổi từ 60 đến 74. Ngược lại, cân nặng của phụ nữ có xu hướng tăng cho đến tuổi 60, và sau đó bắt đầu giảm.

Dù là thừa cân hay béo phì, cả hai đều sẽ gây ra những hậu quả khó lường nếu không được cải thiện. Theo các nghiên cứu khoa học, thừa cân/béo phì được xem là nguyên nhân hoặc yếu tố nguy cơ của nhiều bệnh lý, tiêu biểu là các bệnh sau:

  • Bệnh lý tim mạch
  • Bệnh tiểu đường
  • Bệnh lý đường tiêu hóa
  • Bệnh thoái hóa khớp gối
  • Suy giảm trí nhớ
  • Bệnh lý đường hô hấp
  • Rối loạn nội tiết
  • Trầm cảm do tự ti
  • Tăng nguy cơ ung thư

Mối liên hệ giữa thừa cân và vấn đề xương khớp

Viêm xương khớp từ trước đến nay luôn là loại viêm khớp phổ biến nhất. Nhưng tại thời điểm hiện tại, tỷ lệ này lại cao hơn bao giờ hết. Theo Đại học Wake Forest, tỷ lệ viêm xương khớp đã tăng lên cùng lúc với sự gia tăng người thừa cân. Chứng tỏ sự gia tăng tỷ lệ mắc bệnh viêm xương khớp có liên quan trực tiếp đến bệnh thừa cân.

Áp lực lên khớp

Chỉ cần bạn thừa cân 4kg, chúng sẽ gây thêm áp lực lên đầu gối từ 6 – 22kg. Điều này làm cho bạn có nhiều khả năng bị viêm xương khớp hoặc làm cho bệnh tồi tệ hơn nếu bạn đang có vấn đề xương khớp. Số cân bạn càng cao, các khớp trên cơ thể càng bị căng và dễ tổn thương.

Bên cạnh sự ảnh hưởng đến khớp gối, khớp tay có thể bị ảnh hưởng không? Thật ra, việc mang thêm khối lượng cân trên cơ thể không chỉ tạo ra tải trọng đè nặng lên khớp. Mỡ thừa còn sẽ đẩy nhanh quá trình phá hủy sụn. Do một nhóm protein mà các tế bào mỡ sản xuất và giải phóng vào cơ thể, gây viêm. Đối với những người bị viêm khớp, thừa cân được xem là một cú đấm trời giáng.

Tình trạng viêm các cơ quan và khớp

Như phân tích ở trên, chất béo liên tục giải phóng các protein gây viêm. Những protein này di chuyển khắp cơ thể và gây viêm ở mọi nơi, kể cả trong khớp. Khi tình trạng viêm diễn ra liên tục, khả năng mắc bệnh viêm khớp ngày càng tăng cao.

Theo khảo sát, tỷ lệ viêm khớp tay ở người thừa cân cao gấp đôi so với người có cân nặng bình thường. Việc thừa cân cũng làm tăng khả năng xuất hiện bệnh ở những cơ quan khác. Ví dụ, những người thừa cân bị viêm khớp ở một đầu gối, sẽ có nguy cơ bị viêm khớp ở đầu gối còn lại cao gấp 5 lần so với những người cân nặng nhẹ hơn.

Tiến triển của bệnh viêm khớp

Bệnh viêm khớp sẽ diễn ra nặng hơn, nhanh hơn và trầm trọng hơn ở những người thừa cân so với người nhẹ cân. Những thừa cân hoặc béo phì sau một thời gian chữa bệnh sẽ cần thay khớp háng hoặc đầu gối. Họ cũng có xu hướng có nhiều biến chứng hơn và kết quả kém hơn sau khi phẫu thuật giảm trọng lượng.

Béo phì có thể dẫn đến tàn tật

Thừa cân hoặc béo phì làm cho con người dùng nhiều thuốc hơn, vận động chậm hơn, ít hoạt động thể chất hơn và có nguy cơ bị tàn tật cao hơn. Những người thừa cân sẽ bị suy giảm thể chất nhiều hơn người bình thường. Nhưng sẽ ít hơn nếu so với người mắc bệnh béo phì.

Thừa cân làm gia tăng nguy cơ thoái hoá khớp gối

Phụ nữ thừa cân có nguy cơ mắc bệnh thoái khớp gối cao gấp 4 lần so với người cân nặng bình thường. Tỉ lệ này đổi thành cao gấp 5 lần đối với đàn ông.

Thừa cân là một yếu tố chính yếu gây ra nguy cơ mắc bệnh thoái hóa khớp gối. Ví dụ, đầu gối của những người có cân nặng vừa phải sẽ hấp thụ khoảng 0.7kg lực với mỗi bước đi. Nếu bạn thêm cân nặng vào trọng lượng cơ thể, đầu gối của bạn sẽ bị áp lực nhiều hơn. Đặc biệt khi bạn lên xuống cầu thang hoặc ngồi xổm để nhặt đồ, áp lực này sẽ tăng lên mức đáng kể.

Các nghiên cứu đều chỉ ra mối liên hệ trực tiếp giữa việc thừa cân/béo phì và bệnh thoái hóa khớp gối, kết luận thừa cân sẽ làm tăng đáng kể nguy cơ mắc bệnh thoái hóa khớp gối.

Trong một nghiên cứu từ Framingham MA – bang Massachusetts, Hoa Kỳ, những người thừa cân ở độ tuổi 30 mà không bị thoái hóa khớp gối sẽ có nguy cơ mắc bệnh này trong tương lai cao hơn. Đồng thời, ước tính rằng đối tượng ở nhóm có trọng lượng cơ thể cao nhất có nguy cơ mắc bệnh thoái hóa khớp gối cao gấp 10 lần so với những người ở nhóm thấp nhất.

Điều chỉnh lối sống để giảm nguy cơ béo phì và thoái hoá khớp gối

Kiểm soát cân nặng

Nếu bạn đang ở mức cân nặng vừa phải, việc duy trì cân nặng là điều quan trọng nhất bạn cần để ngăn ngừa viêm xương khớp hoặc thoái hóa khớp gối.

Nếu bạn đang thừa cân, giảm cân sẽ là phương pháp tốt nhất để chống lại căn bệnh này. Nhiều nghiên cứu ước tính rằng một phụ nữ thừa cân khi giảm 5kg hoặc khoảng hai điểm BMI, nguy cơ mắc bệnh viêm xương khớp đã giảm hơn 50%.

Tập thể dục đều đặn, thường xuyên

Việc tập luyện sẽ góp phần không nhỏ vào quá trình giảm cân, từ đó giảm nguy cơ mắc bệnh viêm khớp nói chung, bệnh thoái hóa khớp gối nói riêng.

Nếu lý do khiến bạn ngại tập thể dục là sợ bị đau khớp sau khi tập, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc thử chườm nóng/lạnh lên vùng khớp bị đau hoặc dùng thuốc giảm đau. Các bài tập an toàn nhất là các bài tập đè ít lực nhất lên các khớp, chẳng hạn như đạp xe, bơi lội và các bài tập thể dục dưới nước. Nâng tạ nhẹ có thể được xem là một lựa chọn phù hợp. Tuy nhiên, nếu bạn đang mắc bệnh viêm xương khớp, hãy nói chuyện với chuyên gia để tìm ra cách luyện tập dành riêng cho bạn.

Tránh chấn thương khớp

Bị chấn thương khớp khi còn trẻ có thể dẫn đến thoái hóa khớp khi về già. Để tránh chấn thương khớp khi tập thể dục, bạn nên:

  • Tránh gập đầu gối quá 90 độ khi thực hiện động tác gập nửa đầu gối
  • Khi nhảy, tiếp đất với đầu gối gấp nhẹ
  • Luôn khởi động trước khi tập luyện
  • Nghỉ ngơi khi thấy đau, nhức, mệt mỏi
  • Tập thể dục trên bề mặt mềm như thảm tập hoặc bãi cỏ, tránh mặt đường nhựa và bê tông

Nếu bạn bị chấn thương khớp, hãy tìm đến y tế để được điều trị kịp thời và tránh gây tổn thương thêm, chẳng hạn như tránh chuyển động mạnh hoặc sử dụng nẹp ổn định khớp.

Có một chế độ ăn uống khoa học, lành mạnh

Mặc dù hiện nay chưa có chế độ ăn cụ thể nào được chứng minh là ngăn ngừa viêm xương khớp, nhưng có một số chất dinh dưỡng nhất định có tác dụng giảm nguy cơ mắc bệnh thoái hóa khớp gối như axit béo omega-3 và vitamin D.

*Các thông tin cung cấp trong bài viết không thay thế việc chỉ định điều trị của bác sĩ.


Top tìm kiếm: viêm khớp nên ăn gì, trị viêm khớp dạng thấp, bài tập cho người thoái hóa khớp gối


Thuốc flexsa 1500

0/5 (0 Reviews)

Các bài liên quan

Dinh dưỡng cho bệnh nhân viêm khớp: Nên ăn gì và kiêng gì?

Dinh dưỡng cho bệnh nhân viêm khớp: Nên ăn gì và kiêng gì?

Cũng như bao vấn đề sức khỏe khác, người bệnh viêm khớp nếu chịu khó tuân thủ theo hướng dẫn điều trị của bác sĩ, đồng thời kết hợp với chế độ dinh dưỡng lành mạnh sẽ mau chóng kiểm soát cơn đau và tận hưởng cuộc sống trọn vẹn. Câu hỏi đặt ra bệnh […]
Bệnh gout – Kẻ thù của sức khỏe xương khớp

Bệnh gout – Kẻ thù của sức khỏe xương khớp

Ngày nay do chế độ ăn uống thiếu lành mạnh và lịch sinh hoạt bất thường, rất nhiều bạn trẻ đã mắc phải chứng thống phong hay còn gọi là bệnh gout. Căn bệnh này xuất hiện do sự tích tụ hàm lượng axit uric khá cao trong cơ thể. Bệnh thường ảnh hưởng đến […]
Khám phá chế độ ăn uống giúp đẩy lùi bệnh gout hiệu quả

Khám phá chế độ ăn uống giúp đẩy lùi bệnh gout hiệu quả

Gout là một căn bệnh liên quan đến vấn đề viêm khớp. Mắc phải chứng bệnh này sẽ khiến cơ thể người bệnh cảm thấy đau và khó chịu do sự sưng viêm ở khớp. Tuy nhiên, căn bệnh này có thể được điều trị nhờ vào chế độ ăn uống hằng ngày. Nhiều nghiên […]
Khô khớp gối có nguy hiểm không? 6 nguyên nhân gây bệnh phổ biến

Khô khớp gối có nguy hiểm không? 6 nguyên nhân gây bệnh phổ biến

Khô khớp gối là tình trạng các khớp phát ra tiếng lạo xạo, lục cục khi vận động, làm ảnh hưởng đến quá trình đi lại, đau nhức dữ dội khi đứng lên ngồi xuống. Điều này ảnh hưởng rất nhiều đến sức khỏe, cuộc sống và công việc của bạn. Vậy nguyên nhân nào gây […]